Arbeitsblatt: Peschs (WebQuest)
Material-Details
Il seguaint materiel es penso per lavurer culla metoda da WebQuest. Il WebQuest as po chatter sülla pagina: www.webquests.ch
Rumantsch
Reals - Biologia
6. Schuljahr
0 Seiten
Statistik
21074
2515
5
12.06.2008
Autor/in
Schimun Janett
Land: Schweiz
Registriert vor 2006
Textauszüge aus dem Inhalt:
Die Forelle In einem Bächlein helle, Da schoss in froher Eil Die launische Forelle Vorüber wie ein Pfeil. Ich stand an dem Gestade Und sah in süsser Ruh Des muntern Fischleins Bade Im klaren Bächlein zu. Ein Fischer mit der Rute Wohl an dem Ufer stand, Und sah mit kaltem Blute, Wie sich das Fischlein wand. So lang dem Wasser Helle, So dacht ich, nichts gebricht, So fängt er die Forelle Mit seiner Angel nicht. Doch endlich ward dem Diebe Die Zeit zu lang. Er macht Das Bächlein tückisch trübe, Und eh ich es gedacht, So zuckte seine Rute, Das Fischlein zappelt dran, Und ich mit regem Blute Sah die Betrogene an. Die ihr am goldenen Quelle Der sicheren Jugend weilt, Denkt doch an die Forelle, Seht ihr Gefahr, so eilt! Meist fehlt ihr nur aus Mangel Der Klugheit, Mädchen, seht Verführer mit der Angel! Sonst blutet ihr zu spät! Melodie: Franz Schubert Text: Christian Friedrich Daniel Schubart Dumandas (Multiple Choice) Il nom latin per la forella da flüm es: Thymallus thymallus Salmo trutta Salmo salar Salmo lacustris 2 Il temp da freja da la forella da flüm es: favrer fin meg meg fin avuost avuost fin october october fin favrer 3 Quaunt lönch düra il svilup (metamorfosa) da löv fin al pesch? 1 4 5 6 7 8 9 10 80 -100 dis 100-120 dis 120-140 dis 140-160 dis larvas daviöls plauntas dova larvas dinsects, insects verms Da che as nudreschan las forellas da flüm? be in Grischun be in Svizra be in Europa sün bod tuot il muond La forella da flüm es deraseda: Il segn caracteristic pel tschendratsch es: fuorma aquadinamica ögls ovels granda eletta da las arains granda buocha Il lö da viver dal tschendratsch es: in fouras da la riva dal flüm in zops davous la crappa aint il curraint dova illova avierta Che eted ragiundschan ils tschendratschs per regla? 4-5 ans 5-6 ans 6-7 ans 7-8 ans Il temp da freja dal tschendratsch es: settember-november december-favrer marz-meg gün-avuost Inua es deraso il tschendratsch? 1 be in Engiadina be in Grischun be in Svizra be in Europa 11 12 13 14 15 16 17 18 La pü granda archera chid es gnida clappeda fin hoz psaiva: 15 kg 20 kg 25 kg 30 kg Chenüna es la patria uriunda da larchera? America dal Nord Scandinavia China Nouva Zelanda Il segn caracteristic da larchera es: s-chaglias düras strivla rösa illa mited dal corp granda eletta da la cua ögls blovs november fin meg marz fin avuost gün fin settember avuost fin october Il temp da freja da larchera es: poch oxigen illova ova choda ova fraida inascramaint da lova Larchera es fich sensibla per: Il salmerin da lej fo part luorden da: anguillas (Aale) perchas (Barsche) salmuns (Lachse) carpas (Karpfen) Che eted po ragiundscher il salmerin da lej? 30 ans 40 ans 50 ans 60 ans Il lö da viver preferieu dal salmerin da lej es: fuonz da lejs surfatscha da lejs curraint da flüms riva dal mer 19 Il nom latin pel salmerin da lej es: 20 Cura es il temp da freja dals salmerins da lej? Thymallus thymallus Salmo trutta Salvelinus alpinus Salvelinus fontinalis gün fin avuost settember fin schner december fin marz favrer fin meg 2 Dumandas (Multiple Choice) Il nom latin per la forella da flüm es: Thymallus thymallus Salmo trutta Salmo salar Salmo lacustris 2 Il temp da freja da la forella da flüm es: favrer fin meg meg fin avuost avuost fin october october fin favrer 3 Quaunt lönch düra il svilup (metamorfosa) da löv fin al pesch? 1 4 5 6 7 8 9 10 80 -100 dis 100-120 dis 120-140 dis 140-160 dis larvas daviöls plauntas dova larvas dinsects, insects verms Da che as nudreschan las forellas da flüm? be in Grischun be in Svizra be in Europa sün bod tuot il muond La forella da flüm es deraseda: Il segn caracteristic pel tschendratsch es: fuorma aquadinamica ögls ovels granda eletta da las arains granda buocha Il lö da viver dal tschendratsch es: in fouras da la riva dal flüm in zops davous la crappa aint il curraint dova illova avierta Che eted ragiundschan ils tschendratschs per regla? 4-5 ans 5-6 ans 6-7 ans 7-8 ans Il temp da freja dal tschendratsch es: settember-november december-favrer marz-meg gün-avuost Inua es deraso il tschendratsch? 1 be in Engiadina be in Grischun be in Svizra be in Europa 11 12 13 14 15 16 17 18 La pü granda archera chid es gnida clappeda fin hoz psaiva: 15 kg 20 kg 25 kg 30 kg Chenüna es la patria uriunda da larchera? America dal Nord Scandinavia China Nouva Zelanda Il segn caracteristic da larchera es: s-chaglias düras strivla rösa illa mited dal corp granda eletta da la cua ögls blovs november fin meg marz fin avuost gün fin settember avuost fin october Il temp da freja da larchera es: poch oxigen illova ova choda ova fraida inascramaint da lova Larchera es fich sensibla per: Il salmerin da lej fo part luorden da: anguillas (Aale) perchas (Barsche) salmuns (Lachse) carpas (Karpfen) Che eted po ragiundscher il salmerin da lej? 30 ans 40 ans 50 ans 60 ans Il lö da viver preferieu dal salmerin da lej es: fuonz da lejs surfatscha da lejs curraint da flüms riva dal mer 19 Il nom latin pel salmerin da lej es: 20 Cura es il temp da freja dals salmerins da lej? Thymallus thymallus Salmo trutta Salvelinus alpinus Salvelinus fontinalis gün fin avuost settember fin schner december fin marz favrer fin meg 2 Fögl da valütaziun A. Infurmaziuns Nom: . Cu valüteschast tü las infurmaziuns preschantedas da vossa gruppa? - -- Es que reuschieu vus dad elavurer infurmaziuns da differentas funtaunas? - -- - -- - -- - -- - -- - -- - -- - -- - -- - -- - -- - -- B. Möd da lavurer La collavuraziun in gruppa deira: Il proceder da lavur deira eir in situaziuns pü cumplichedas: Lorganisaziun in gruppa deira: La gruppa ho lavuro independentamaing sainza grand agüd dal magister: C. Lezchas Tuot las lezchas sun gnidas accumplidas: La gruppa ho fat dapü cu que chi deira pretais: La gruppa ho chatto tuot las respostas sün lur egnas dumandas? D. Preschantaziun La qualited da nossa preschantaziun deira: La fuorma la structura da nossa preschantaziun (folias, raquinter,) deira: Il placat da gruppa deira: Cu valüteschast tü las infurmaziuns da vossa gruppa? Die Forelle Op. 32 Franz Schubert (1798-1828) Christian Friedrich Daniel Schubart (1739-1791) Etwas lebhaft. 3 3 333 Pianoforte. 2 * ¥ 2 4 33 3 33 2 4 3 3 333 ¥ : 33 333 Eil 33 3 3 3 ¥ 33 333 33 3 3 3 15 stand an U 33 3 33 Public Domain U 3 2 pp 3 2 : U ei nem le, da schoß Bäch lein hel in her fro 6 * 2 U U 2 die lau ni dem Ge sta 3 3 3 3 3 3 2 U ¥ In :: 3 3 3 3 3 3 2 qqq ::: 10 6 5 U 3 2 3 3 333 dim. 6 sche Fo le vor rel 3 2 de und sah ü in sü 3 2 U wie ein Pfeil. ber Ich : des 3 2 ßer Ruh 2 33 333 19 ¥ 33 333 tern Fisch leins 33 333 333 U 3 2 3 3 3 mun tern ¥ 33 3 33 3 3 333 33 3 3 3 ¥ 3 3 2 333 33 333 33 333 ¥ 33 3 33 V V V V fi scher mit der : 2 te wohl Ru 3 2 kla des 3 2 U 2 U dem an 2 : zu. pp fer ren Bäch lein zu, : : ren Bäch lein U 3 2 de im kla 2 31 Fisch leins Ba 27 23 de im Ba 2 U 333 3 2 3 3 3 mun Ein U 2 stand, und 3 33 333 35 sahs 3 3 333 ¥ mit kal tem 33 3 33 33 3 3 3 Was ser Hel 39 lang dem 3 3 3 3 3 3 2 U ¥ 33 3 33 33 333 43 er die Fo 33 U 2 3 2 3 3 3 3 fängt ¥ 33 3 33 3 3 333 47 U 333 3 2 3 3 3 fängt ¥ 33 3 33 er die Fo sich 2 2 ich, : so 2 nicht ge bricht, : so 2 ner An gel nicht, 2 sei So : 2 le mit rel sei : mit le 2 2 rel Fisch lein wand. 3 2 U 2 das le, so dacht 2 te, wie Blu 2 ner An gel nicht. 4 33 333 51 3 3 3 * 3 3 ¥ 3 3 3 2 33 3 3 333 end 3 3 333 ¥ lich ward dem 2 2 die : Zeit zu cresc. 33 333 58 2 Er lang. 33 333 ¥ 33 3 33 33 333 61 trü be, und eh das 3 3 V V 2 ich es ge dacht, kish tük 3 cresc. lein Bäch 3 2 V macht 3 V V V V p 3 3 3 3 3 3 2 V V V 2 V V V V ¥ be Die Doch pp 3 33 3 3 3 2 33 333 2 55 3 V 2 V so * V V V V 3 V V V V : : zuck V te sei V V V ne V V V 5 33 333 65 3 3 333 Ru Fisch ¥ 3 3 3 2 3 2 33 3 3 333 69 das lein, 33 333 73 re gem Blu 333 U 3 2 3 3 3 ich ¥ 33 3 33 3 3 3 3 3 77 ¥ mit re 3 3 3 2 33 U : te sah pelt * 2 3 2 3 U Be trog ne 2 zap die te sah gem Blu * dim. Fisch lein 33 333 ¥ dran, 2 mit 3 3 333 U 3 2 3 3 3 ich und 2 2 3 das te, 2 : 3 2 die Be tro gne 2 pp : und 3 2 an, 3 2 an. 2 qqq M ! #$%&\() &* ,- . -/ 0/ - ,0 /- ,. 1 2 3-/ /4- -/ /,- / -/ -5/6 . -/ 7 5evla/6evla classa Schimun Janett 1. Introducziun Mort da peschs il Rain anteriur: es la fabrica dal tunnel da la NEAT la cuolpa? 22-04-2008 11:30:10 SEDRUN GR. Aint il Rain anteriur in vicinanza da Sedrun sun morts dapü peschs cu fat quint. Las lavuors da fabrica vi dal tunnel da la NEAT sun püprubabel la cuolpa per quist incidaint. Gövgia passeda as discurriva auncha da 100 peschs morts, uossa sun que già 900. „Pel Grischun ün trist cas, disch Marcel Michel da lUffizi da pes-cha in ünintervista. Cas sumgiaints ho que do eir tar la fabrica dal tunnel da Flem tar la fabrica dal tunnel dal Vereina. Il motiv deira il nitrit, chi as fuorma tar las explosiuns. Uossa vegnan analisedas differentas prouvas dova. 2. Lezchas Scu cha vais pudieu ler aint il artichel da La Quotidiana as tratta que da 900 peschs morts. • Cumanzè vossa lavur cun ün catalog da dumandas. Sün chenünas dumandas vulessas clapper üna resposta? • Da che spezcha da peschs as tratta que? • Chenünas sun las spezchas da peschs chi vivan in Grischun? Guarda documaint. • Tscherchè infurmaziuns detagliedas (apparentscha, derasaziun, svilup (metamorfosa), lö da viver, multiplicaziun, inimihs, nudritüra, ev. sistematica, .) sur dals peschs ils pü frequaints in Engiadina: la forella da flüm (Bachforelle), il tschendratsch (Äsche), larchera (Regenbogenforelle), il salmerin da lej (Seesaibling) --mincha gruppa surpiglia üna spezcha-- • Franz Schubert, il cuntschaint cumponist, ho cumponieu la chanzun „Die Forelle. Tadlè la registraziun pruvè da seguir las notas fin cha rivais da chanter svess almain la prüma strofa. Notas • Discutè in gruppa che consequenzas chün incidaint (Vorfall) scu quel Sedrun po avair? Minchün da vus rapreschainta üna persuna pertucheda: p. ex. biolog, pascheder, guardgiapas-cha, turistiker, politiker. Mnè ün protocol da vossa discussiun. • Cu as vess da reagir, schas observa in ün lö differents peschs morts? Do que reglas? • S-chaffi ün placat culs resultats da vossa lavur. Druvè differentas fuormas da preschanter (text, fotografias, graficas, mind-maps, diagrams, e.u.i.) • Preschantè sül placat üna recetta per cuschiner pesch. • Preschantè voss placats la classa. • la fin vegnan preschantedas vossas lavuors in fuorma düna exposiziun scolaras, scolars magistraglia da nossa scoula. 3. Proceder • Furmè 3 gruppas da da quatter scolars ed 1 gruppa da 3 scolars. • In mincha gruppa stöglian esser mats mattas. • Tscherchè las infurmaziuns necessarias aint il internet, in cudeschs in broschüras. • Fè attenziun da nus perder sülla tschercha dinfurmaziuns. • Dumandè al magister, scha vus vais problems. • Lavurè cul Buonder cun cornas cul Dicziunari per cha voss texts sajan eir linguisticamaing güsts. • Calculè avuonda temp per las retscherchas, pels texts, per las traducziuns, per la discussiun per la lavur vi dal placat. • Ponderè cu cha vus preschantais vossa lavur la classa. (Che materiel? Chi disch che? • Vossa lavur (collavuraziun resultats da la lavur) vain valüteda. 4. Funtaunas Paginas dad internet: Oter: thema numer 1 -2005 (Chesa editura dal chantun San Galla) Panda 1/83 (WWF Svizra) DC 5. Valütaziun A. Infurmaziuns Cu valüteschast tü las infurmaziuns preschantedas da vossa gruppa? - -- Es que reuschieu vus dad elavurer infurmaziuns da differentas funtaunas? - -- - -- - -- - -- - -- - -- - -- - -- - -- - -- - -- - -- B. Möd da lavurer La collavuraziun in gruppa deira: Il proceder da lavur deira eir in situaziuns pü cumplichedas: Lorganisaziun in gruppa deira: La gruppa ho lavuro independentamaing sainza grand agüd dal magister: C. Lezchas Tuot las lezchas sun gnidas accumplidas: La gruppa ho fat dapü cu que chi deira pretais: La gruppa ho chatto tuot las respostas sün lur egnas dumandas? D. Preschantaziun La qualited da nossa preschantaziun deira: La fuorma la structura da nossa preschantaziun (folias, raquinter,) deira: Il placat da gruppa deira: Cu valüteschast tü las infurmaziuns da vossa gruppa? 6. Preschantaziun (Fin) Zieva vossas preschantaziuns visitains per glivrer il tema la peschicultura San Murezzan. Eau vuless natürelmaing auncha savair, scha vus vais eir imprains qualchosa tar quista lavur, perque dheja preparo ün fögl da dumandas in fuorma da multiplechoice. Clicca culla mür aint il güst spazi! Squitscha il fögl dol al magister per correger. Tü stuvessast avair 80% (16 da 20) da las respostas güstas per accumplir la lezcha. Cò chattast il text da la chanzun Die Forelle dal cuntschaint cumponist Franz Schubert.